Interview met Philip van Tol: "Ik geef graag een opdracht waar ik mensen mee verras"

Philip tref ik aan in zijn heldere lokaal, omringd door vrolijk en heel verschillend werk van de cursisten van die middag.

Op maandag geeft Philip teken- en schilderlessen met een helder programma van uiteenlopende opdrachten. Naast deze cursus starten Wim Janssen en Philip in september 2026 samen met een ander type cursus.

Wat is voor jou het belangrijkst in je lessen?

Dat mijn cursisten zicht krijgen op hetgeen ze graag willen maken. Ik geef dan wel tekenen en schilderen, maar In feite gaat het over je manier van kijken. Ieder momentum is weer anders. Alles uit je omgeving heeft invloed op je. Hoe je opstaat, hoe je je voelt, hoe het weer is, of je een leuk bericht hebt gehad of juist niet. Op mijn cursus leer je in te schatten op wat voor manier je het werk gaat maken dat je in je hoofd hebt.

Je doet dat door een programma aan te bieden?

Ja, Deze cursus heeft veel te maken met wat je in de eerste jaren van de kunstacademie krijgt. Het is een duidelijk programma. Mensen die dit gedaan hebben komen meestal graag terug. In het tweede jaar bied ik vervolgens meer verdieping aan.

En mensen die nieuw instromen?

Bij mensen die instromen geef ik dezelfde soort opdracht met een iets andere opzet. Dat gaat heel soepel samen.

“Hoe begin je een les?”

Philip denkt na voordat hij zorgvuldig een antwoord formuleert.

“Ik heb eigenlijk altijd een opdracht waardoor je mensen verrast. Het idee waarmee mensen binnenkomen probeer ik zo in te richten dat ze frisser de les ingaan. Dat doe ik intuïtief.”

Heb je een voorbeeld?

“Zeker! Vanochtend was het mooi weer, en besloot ik een oefening te doen met de kleur blauw. Dat straalt optimisme uit. Bijvoorbeeld: Ik gaf de cursisten 3 kleuren, die ze exact zo zelf gingen namaken. Het wordt dan vanzelf een soort spel. Doel is dat je sneller tot inzicht komt hoe een kleur opgebouwd wordt.

Eigenlijk leer je bij mij: met welke materialen kan je iets het best uitvoeren? Alle materialen komen aan de orde; houtskool, krijtsoorten, verf, potlood. Als je weet wat de mogelijkheden zijn, dan kan je met een techniek aan het werk, zoals arceren, licht en donker werken, groter en kleiner werken.

En als iemand geen zin heeft in een specifieke opdracht?

” Als iemand geen zin heeft in arceren met potlood, maar graag wil schilderen laat ik hem arceren met verf. Het is leuk als mensen achteraf zeggen: Ahh, ik wist niet dat je dat allemaal kon doen met dit materiaal. Er komen mooie dingen uit. Dit is misschien ook wel aardig voor mensen die een portfolio willen opbouwen voor de aanmelding van de kunstacademie”.

Beeldend Avontuur

“Wij willen achterhalen wat cursisten willen versterken”:

In het volgend cursusjaar beginnen kunstenaar Wim Janssen en jij aan een cursus voor gevorderden, Beeldend Avontuur geheten. Hoe gaat dat eruitzien?

We gaan verdiepend werken op basis van eigen gemaakte keuzes. Die gaan we verder onderzoeken. Hoe kom je tot hetgeen je gemaakt hebt? We werken vrij, maar gaan uit van kennis van tekenen en schilderen. Uitgangspunt is een verhaal, een statement of een thema. Twee verschillende docent die een thema vanuit een eigen invalshoek benaderen, dat is inspirerend, denken wij.

De avond begint met een docu over een kunstenaar. Wim laat zien hoe je naar een schilderij kan kijken, hoe de maker wil dat je kijkt, en ik voeg daar in mijn les technische en esthetische aspecten aan toe. We hebben ieder een ander oog en vullen elkaar daarin aan. Wim richt zich daarbij ook op het beoordelingsvermogen van je eigen werk

Bijvoorbeeld?

Nou, ik denk aan een kunstenaar die op film uitlegt hoe je omgaat met kleur en abstractie. Vraag aan onze cursisten is dan of ze het leuk vinden om zelf, met zo’n soort techniek, tot abstractie te komen.

Een ander voorbeeld: werken met kleur in een compositie. Je maakt daarbij een collage; dat betekent scheuren, uitknippen uitsnijden, op elkaar leggen. Dan ontstaat er wat nieuws. Je kadert het in en kijkt wat voor soort compositie het is. Daarna kijk je of het wel of niet klopt, en waardoor?

Het is een atelier voor cursisten met wat ervaring. We kijken hoe een werk opgebouwd is, en vooral ook hoe je plezier krijgt in een experiment. We proberen te achterhalen wat de cursist van plan is. Als je weet wat je boeit dan kunnen we kijken hoe we je kwaliteiten verder vorm kunnen geven.

Dat vergroot je verbeeldingsruimte waardoor je vrijer kan gaan werken.

Als je je eigen grenzen kan doorbreken kom je tot verrassende resultaten en zelfs tot persoonlijk inzicht.

Docenten

Philip van Tol is kunstenaar en vormgever een ervaren docent. Hij werkt op het snijvlak van kunst, fotografie en toegepast design. De zintuiglijke waarneming en materialiteit staat bij hem centraal en hoe dat zich vertaalt naar het tekenen en schilderen. Kennis van technieken en zijn speelse inslag zijn kenmerkend voor zijn manier van lesgeven

Voor meer informatie over Philip van Tol, bezoek zijn website1 en website2.

Wim Janssen is kunstschilder. Ook is hij docent, gaf jarenlang les op zowel de Gerrit Rietveld Academie (in het basisjaar) en de Design Academy (tien jaar lang in het basisjaar en het derde jaar). Hij is ook professioneel jazzdrummer. Voor meer informatie over Wim Janssen bezoek zijn website.